واژه کنسرو از کلمه یونانی ‘’conservar’’ به معنی حفظ کردن گرفته شده است. بنابر این می توان به این نکته اشاره کرد که کنسرو کردن در صنایع غذایی شامل فرآیند حفظ کردن ماده غذایی از فاسد شدن و قراردادن آن در درون ظرف ها ی کامل بسته بندی شده و توسط گرما و حرارت استریلیزه شده می باشد. این پروسه در سال ۱۸۰۹ توسط نیکلاس آپرت از فرانسه ابداع شد. در آن زمان ارتش فرانسه در حال جنگ با ارتش ایتالیا بود و فرماندهان جنگ، خواهان ابداع روشی برای نگهداری طولانی موادغذایی برای سربازان خود در ارتش و نیروی دریایی بودند. در این روش مواد غذایی را در درون بطری یا ظروفی از جنس شیشه قرار می دادند و با حرارت دادن آن در یک دمای مخصوص ماندگاری آن را افزایش می دادند. لویی پاستور، مبتکر این روش، علت فاسد نشدن غذا را اینگونه توضیح می دهد که قرار دادن ماده غذایی در دمای مخصوص باعث کشته شدن جانوران کوچک میکروسکوپی می شود و همچنین بسته بندی کامل مانع ورود دیگر جانوران میکروسکوپی به درون ظرف می شود.

در سال ۱۸۱۰ پیتر دورانت، فردی که اهل کشور انگلستان بود، از قوطی های فلزی به جای قوطی هایی از جنس شیشه یا پلاستیک استفاده کرد و حق امتیاز آن را برای خود ثبت کرد. این فن آوری که توسط اروپایی ها ابداع شده بود به زودی بعد از آن به ایالت متحده رسید به طوری که ما امروزه شاهد هستیم که این کشور پیشروی جهانی در این صنعت شده است.

در اصل قوطی یک ورق حلبی است که به صورت استوانه ای  می باشد . این فرم در اوایل قرن بیستم جای خود را به قوطی های مدرن داد که در آن فولاد با پوشش حلبی به کار رفته شده است. اکثر سبزیجات، میوه ها، گوشت ها، و محصولات لبنی و  غذاهای آماده و نیمه آماده از این صنعت استفاده می کنند اما نکته جالب این است که خیلی از نوشیدنی ها از ظروف آلومینیومی استفاده می کنند و زنگ نمی زنند.

روش قرار دادن مواد غذایی در داخل کنسرو به صورت کاملا اوتوماتیک و بدون دخالت دست انجام می شود که در آن ماده غذایی داخل کنسرو همراه با آب و نمک و کمی روغن قرار می گیرند. این قوطی ها از داخل محفظه ای از آب داغ و اشعه عبور می کنند. این پروسه باعث می شود که حجم غذا درون کنسرو افزایش یابد و هوای اضافی درون کنسرو از آن خارج شود. بلافاصله بعد از اینکه کنسرو ها این مراحل را طی کردند آن ها بسته بندی مخصوص می شوند.

ارزش غذایی کنسرو

برای دهه ها این اعتقاد وجود داشت که غذاهای کنسرو شده ارزش غذایی کم تری نسبت به غذا های تازه دارند. اما مطالعات اخیر نشان می دهد که این نظریه واقعیت ندارد. ممکن است حرارت میزان ویتامینC  را کاهش دهد اما باید به این نکته اشاره کرد که غذاهای کنسروی فوایدی زیادی دارند به عنوان نمونه می توان به آنتی اکسیدان و بتاکارتن موجود در هویج و لیکوپن موجود در گوجه اشاره کرد که پس از کنسرو شدن و حرارت دیدن زود تر جذب بدن می شوند در ضمن مواد معدنی مثل آهن، کلسیم و امگا ۳ به نظر نمی رسد که بعد از کنسرو شدن از بین بروند. برخی ویتامین ها مثل ویتامین A, D,B2   حفظ می شوند اما حفظ ویتامین B1   بستگی به نوع  ماده خوراکی  دارد.

BPA

BPA   یک نوع ماده شیمیایی است که در پوشش داخلی کنسرو به کار می رود و مانع ارتباط مستقیم ماده غذایی با فلز ظرف می شود. برای دهه ها این نگرانی وجود داشت که BPA   می تواند برای سلامت انسان مضر باشد و رابطه ای با بیماری سرطان داشته باشد. این در حالی است که تعدادی از سازمان های دولتی و موسسات علمی مثل Health Canada  و European Union   بر این باور هستند که خطر استفاده از این ماده شیمیایی بسیار کم است و ضرری برای سلامتی انسان ندارد.

اگر شما نگران سلامتی خود هستید قوانین ذیل را مورد توجه قرار دهید:

  • همیشه غذاها و سبزیجات تازه مصرف کنید

  • خوردن غذاهایی که مواد نگه دارنده دارند را کم کنید

  • سعی کنید از کنسرو هایی که برروی آنها BPA-free حک شده است استفاده کنید

برگرفته از:

مترجم: امیررضا مشهدی

*کلیه حقوق برای مجله سندباد محفوظ می باشد*